Portal informacyjny

Certyfikowana produkcja ekologiczna w Polsce

Rzetelne informacje o systemach upraw ekologicznych, certyfikacji i standardach żywności organicznej obowiązujących w Polsce i Unii Europejskiej.

Pole upraw ekologicznych — przykład certyfikowanego gospodarstwa

Produkcja ekologiczna — podstawowe zagadnienia

Rolnictwo ekologiczne w Polsce regulowane jest przez unijne rozporządzenia oraz krajowe przepisy IJHARS. Poniżej znajdziesz artykuły obejmujące kluczowe obszary tej dziedziny.

Logo certyfikacji ekologicznej BIO

Certyfikowana produkcja ekologiczna — wymagania i procedury

Proces uzyskania certyfikatu ekologicznego w Polsce obejmuje kontrolę przez akredytowane jednostki certyfikujące. Obowiązują normy określone w rozporządzeniu UE nr 2018/848.

Czytaj artykuł
Płodozmian w gospodarstwach ekologicznych

Systemy upraw ekologicznych — płodozmian i agrotechnika

Właściwy dobór roślin w płodozmianie jest podstawą zrównoważonej produkcji roślinnej. W gospodarstwach ekologicznych stosuje się wieloletnie rotacje uwzględniające rośliny bobowate.

Czytaj artykuł
Żywność ekologiczna — produkty certyfikowane

Standardy żywności ekologicznej — oznakowanie i kontrola

Produkty sprzedawane jako ekologiczne muszą posiadać unijne logo liścia i numer jednostki certyfikującej. Kontrole obejmują cały łańcuch — od pola do sklepu.

Czytaj artykuł

Produkcja ekologiczna w Polsce

Dane dotyczą stanu rolnictwa ekologicznego na podstawie ogólnodostępnych raportów Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (IJHARS).

~4 500 certyfikowanych producentów ekologicznych w Polsce (dane IJHARS)
~500 tys. ha powierzchni użytków rolnych objętych certyfikacją ekologiczną
9 akredytowanych jednostek certyfikujących działających w Polsce

Podstawy prawne certyfikacji

Głównym aktem prawnym regulującym produkcję ekologiczną w UE jest Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/848 z dnia 30 maja 2018 r. W Polsce nadzór sprawuje IJHARS — Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych. Producenci przechodzą coroczne inspekcje przez jednostki certyfikujące posiadające akredytację Polskiego Centrum Akredytacji (PCA).

Przejście na produkcję ekologiczną

Okres konwersji — przejścia na metody ekologiczne — wynosi co najmniej 2 lata dla upraw jednorocznych i 3 lata dla drzew owocowych. W tym czasie gospodarstwo stosuje zasady ekologiczne, ale produkty nie mogą być jeszcze oznakowane jako „eko". Po uzyskaniu certyfikatu producent może korzystać z unijnego logo ekologicznego.

Czym kieruje się produkcja ekologiczna

Zakaz syntetycznych środków

Produkcja ekologiczna wyklucza stosowanie syntetycznych pestycydów, nawozów mineralnych azotowych oraz organizmów genetycznie modyfikowanych (GMO). Dozwolone są wyłącznie środki wymienione w załącznikach do rozporządzenia 2018/848.

Żyzność gleby

Utrzymanie żyzności gleby odbywa się poprzez kompostowanie, stosowanie nawozów organicznych (obornik, gnojówka), uprawy międzyplonowe i właściwy płodozmian. Szczegółowe wymagania dotyczące nawożenia określa rozporządzenie (UE) 2021/1165.

Bioróżnorodność

Gospodarstwa ekologiczne zachowują elementy krajobrazu — miedze, zadrzewienia śródpolne, oczka wodne — które stanowią siedliska dla owadów zapylających i naturalnych wrogów szkodników. Jest to wymóg wynikający ze standardów certyfikacji.

Gleba jako fundament upraw

Zdrowa struktura gleby jest podstawą ekologicznej produkcji roślinnej. Badania profilu glebowego pomagają rolnikom ocenić zawartość próchnicy, odczyn pH oraz aktywność mikrobiologiczną — parametry kluczowe dla planowania nawożenia organicznego.

  • Regularne badania odczynu gleby (pH) i zasobności w składniki pokarmowe
  • Stosowanie kompostu i zielonych nawozów w celu wzbogacenia materii organicznej
  • Unikanie nadmiernego ugniatania gleby przez dobór odpowiedniego sprzętu
  • Zachowanie przerw między uprawami wrażliwymi na tę samą grupę patogenów
Profil glebowy — warstwy gleby w gospodarstwach ekologicznych
Profil glebowy — widoczna warstwa próchniczna. Źródło: Wikimedia Commons (CC)

Instytucje i dokumenty referencyjne

Portal odsyła wyłącznie do publicznych, weryfikowalnych źródeł informacji dotyczących produkcji ekologicznej.

IJHARS

Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych prowadzi rejestry producentów ekologicznych oraz publikuje roczne sprawozdania z nadzoru nad rynkiem produktów ekologicznych.

Strona IJHARS ↗

Komisja Europejska — Rolnictwo ekologiczne

Oficjalny portal Komisji Europejskiej zawiera teksty aktów prawnych, logotypy do pobrania i aktualne dane statystyczne dotyczące rolnictwa ekologicznego we wszystkich państwach członkowskich.

Portal KE ↗

IUNG Puławy

Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa prowadzi badania nad rolnictwem ekologicznym w Polsce i publikuje wyniki dotyczące żyzności gleb, optymalizacji nawożenia organicznego i odmian roślin.

Strona IUNG ↗